Arşiv

Osmanlı İmparatorluğu'nun son dönemlerinden Türkiye Cumhuriyeti'ne uzanan bir zaman dilimi içinde, toplumun ekonomik ve sosyal verilerini gözler önüne seren Osmanlı Bankası Arşivi, Türkiye'de araştırmacılara açılan ilk özel arşiv niteliğini taşımaktadır. Osmanlı Bankası Arşiv ve Araştırma Merkezi tarafından düzenlenenen arşiv, bankanın Osmanlı İmparatorluğu'nun merkez bankası, emisyon bankası ve hazinedarı olarak görev yaptığı dönemin az bilinen dünyasının kapılarını açmaktadır.

Arşivde yer alan çoğu Osmanlıca ve Fransızca belgeler yan yana dizildiğinde, 300 metre uzunluğa ulaşmaktadır. Döneminin devlet arşivlerine alternatif bir kaynak teşkil eden arşivdeki en eski belge, dönemin İngiltere Kraliçesi Victoria tarafından verilen Ottoman Bank'ın kuruluş fermanı.

Osmanlı Bankası Arşiv ve Araştırma Merkezi'nde bulunan ve tasnif edilen arşivler, 9 ana bölümden oluşmaktadır:

1. Muhasebe (Comptabilité)
2. Hukuk İşleri (Contentieux)
3. Yönetim (Direction)
4. Diğer belgeler (Documents divers) (Tasnifine başlanmamıştır.)
5. Emisyon (Emission)
6. Gayrımenkul (Immeuble)
7. Objeler (Objects) (Tasnifine başlanmamıştır.)
8. Operasyon (Operations)
9. Personel (Personnel)

Osmanlı Bankası'nın Türkiye dışında da arşivleri bulunmaktadır.

İngiltere'deki yönetimin arşivleri Londra'daki Guildhall Kütüphanesi'nde, Fransa'daki arşivler ise Roubaix'deki Fransız Milli Arşivleri'nde korunmaktadır.

Merkez'de dijital bir kopyası bulunan Londra Arşivleri'ne Katalog'dan ulaşabilirsiniz.

Arşivde yer alan belgelerin dökümü aşağıdadır:

1.000 cilt muhasebe defteri
1.000 cilt zabıt ve yazışma
10.000 müşteri dosyası
6.000 müşteri kartı
800 cilt personel yazışması
20.000 personel dosyası
3.000 personel fotoğrafı
8.000 hisse senedi
9.000 banknot