Osmanlı Bankası Müzesi Osmanlı Bankası
Arşiv ve Araştırma Merkezi

Bankalar (Voyvoda) Caddesi, No: 35-37
Karaköy 34420 İstanbul/Türkiye
Tel: (212) 245 50 95
archive@ottomanbank.com
www.obarsiv.com
   
  Kütüphaneden Haberler

Akbaba: "Perşembe günleri çıkar, siyasi mizah gazetesidir." Yusuf Ziya Ortaç ve Orhan Seyfi Orhon tarafından 1922'de kurulan Akbaba, Cumhuriyet Dönemi'nin ilk siyasi mizah dergisidir. İstanbul'da, Sabah, Terakki, Marifet matbaalarında basılmıştır. Koleksiyonumuzda 1922-1928 arasındaki Osmanlıca sayılarının yanı sıra, 1952-1964 yılları arasında yayımlanmış ve Türkiye'nin yakın dönem sosyal tarihine ışık tutacak sayıları da yer alıyor.

Ayda Bir: Orhan Seyfi Orhon ve Yusuf Ziya Ortaç'ın 1935'de İstanbul'da kurduğu dergide, Reşat Nuri Güntekin, Nazım Hikmet, Sabahattin Ali, Peyami Safa, Nurullah Ataç ve Ahmet Haşim gibi isimlerin imzaları bulunuyor.

Ceride-i Mehakim; Ceride-i Mehakim-i Adliye; Ceride-i Adliye: İlk olarak 1873/4'de Cerîde-i Mehâkim adıyla, Adliye Vekâleti İhsâiyât ve Müdevvenât-ı Kanuniye Müdüriyeti tarafından yayımlanmaya başlanmış olan dergi, Eylül 1901'den sonra Cerîde-i Mahâkim-i Adliye; 1906 yılının başlarından itibaren ise Cerîde-i Adliye olarak yayımına devam etti. İstanbul'da, Matbaa-i Amire ve Yeni Gün matbaalarında basılmıştır. Koleksiyonumuzda 1879-1928 yılları arasında yayımlanmış 2.319 sayı bulunuyor.

Darüşşafaka Mecmuası: "Ulûm-u fünun ve tatbikatı ile usul-u tedrisden basholunmak üzere Darüşşafaka Mezûnin Cemiyeti tarafından ayda bir defa neşr olunan" gazetenin kurucu müdürü "Telgraf mühendislerinden Ferid"dir. Yazı işleri ekibini Salih Zeki, Mehmed Emin, Mehmed İzzet, Ferit ve Hasan beylerin oluşturduğu dergi, İstanbul'da Matbaa-i Ebüzziya'da basıldı

Donanma: Donanma-i Osmani Muavenet-i Milliye Cemiyeti Merkez-i Umumi'sinin aylık olarak yayınladığı "musavver, ahlaki, edebi, tarihi, fenni mecmuadır." İstanbul'da, Matbaa-i Hayriye ve Şürekâsı'nda basıldı.

Felsefe Mecmuası: Ali Fuad ve Baha Tevfik'in birlikte çıkarmış oldukları dergi, "Din gayri ihtiyarî bir felsefe, felsefe ihtiyarî bir dindir" sloganıyla ilk olarak 18 Temmuz 1910'da yayınlandı. Dergi sayılarını içeren cildin sonunda Mektep Dersleri adıyla altı ek dergi daha yer alıyor. İstanbul'da, Nefaset, Araks, Zerâfet matbaalarında basıldı.

İçtimaiyat Mecmuası: Nisan - Eylül 1333 (1917) tarihleri arasında, Darül Fünûn İçtimâiyât Darül Mesâisi tarafından yayınlandı. Türkiye'de toplum bilimi ile ilgili olarak yayımlanan ilk dergidir. İstanbul'da Matbaa-i Âmire'de basılan derginin müdürü Necmeddin Sadak'tı. 

İstanbul Barosu Mecmuası: İstanbul Barosu tarafından yayınlanan derginin sorumlu müdürü Hafız Hakkı'ydı. İstanbul Hilal Matbaası'nda basıldığı sıralarda İstanbul Barosu Başkanı Av. Saadeddin Ferid'dir.

Kırkambar: "Maarif, edebiyat, terâcim-i ahvâl letâifinden bahs eder, on beş yirmi günde bir çıkar mecmuadır." Sahibi Mehmed Cevdet, muharriri Ahmet Mithat'tır. İlk sayıları "Beyoğlunda Hacopolu çarşısında on üç numaralı matbaada basılmıştır" sonrakiler ise Şark Matbaası'nda basıldı.

Maarif Mecmuası: "Siyasiyattan mada herşeyden bahseder, haftalık ceride-i fenniye ve edebiyyedir." İmtiyaz sahibi Ahmed Naci, sermuharriri İbn'ür Rıfat Sani, muharrir İsmail Sefa'dır. "Terakkiyat-ı fenniye ve medeniyyeyi vakit ve zamanıyla bildiren" derginin müdürü ise kendi adıyla bir matbaa ve kitaphane kurmuş olan Kasbar'dır.

Malumat: Fuad ve Artin beylerin yayımladığı dergi, İstanbul'da Şirket-i Mürettiye Matbaası, Tahir Bey Matbaası, Artin Asaduryan Matbaası, Matbaa-i Orhaniye'de basıldı İmtiyaz sahibi, müdürü ve muharriri ise Mehmed Tahir'dir.

Mecmua-i Mukarrerat-i Temyiziye: "Hukuk ve ceza kısımlarına ait olmak üzere her ay için birer cüzzü neşr olunan" dergi, Adliye Nezareti İhsaiyat ve Müdevvenât-ı Kanuniye Müdüriyeti tarafından, İstanbul'da, Selanik Matbaası ve Matbaa-i Âmire'de basıldı.

Muahedat Mecmuası: İlk sayılarını toplayıp tertib eden Mahmud Mesud Paşa'dır. İmtiyazı Hakikat Matbaası'ndadır. 1926'dan itibaren ise Hariciye Vekaleti tarafından Ankara ve İstanbul'da Ceride-i Askeriyye Matbaası, Hakikat Matbaası, Zilliç Biraderler Matbaası ve Matbaa-i Ebuzziya'da basıldı.

Musavver Malumat-ı Nafia: "Haftalık fennî, edebî, içtimaî ve iktisadî mecmua"dır. S. Abdullah, Süleyman Tevfik, Namık Ekrem (Birecikli) gibi isimlerin müdürlüğünü yaptığı dergi, Matbaa-i Âmedî Matbaası ve Hikmet Matbaası'nda basıldı.

Osmanlı Ziraat ve Ticaret Mecmuası: "Vatanın ümran ve servetine, milletin refah ve saadetine hadimdir. Vatanın zengin ve mamur, milletin rahat ve mesut olmasına hizmet eder haftalık fenni ve iktisadi gazetedir." İmtiyaz sahibi ve sermuharririnin Salih Zeki, ticaret muharririnin ise Mehmed Nureddin olduğu dergi, İzmir'de, Matbaa-i Vilayet, Keşişyan Matbaası, Selanik Matbaası'nda basıldı.

Resimli Ay: Müdürü ve sermuharririnin M. Zekeriya Sertel olduğu derginin muharriri ve resimleyeni ise Halikarnas Balıkçısı olarak tanıdığımız Cevat Şakir Kabaağaçlı'dır. Nazım Hikmet, Sabiha Sertel, Suat Derviş, Sabahattin Ali, Ercüment Behzat gibi isimlerin yazılarının yer aldığı İstanbul'da Resimli Ay Basımevi'nde basılan dergi, Mart 1926 - Nisan 1927 tarihleri arasında Sevimli Ay adıyla yayınlandı.

Resimli Gazete: "Her hafta Cumartesi günleri neşr olunur, edebi, siyasi, içtimai, resimli Türk gazetesidir." İmtiyaz sahibi Kitapçı Karabet; müdürü Mehmed Rıza; sermuharriri İbn Rıfat Samih ve Sami; muharrirleri: Salih Zeki, H. İrfan, Haydar Rıfat Semih, Ahmet Rasim ve Vecihi'dir.  İstanbul'da Karabet Matbaası ve Mahmud Bey Matbaası'nda basıldı.

Tercüman-i Hakikat ve Servet-i Fünun, Fevkalade Nüsha: "Tercüman-ı Hakikat ve Musavver Servet-i Fünun gazeteleri tarafından müştereken tertib olunup Girid muhtacinine ianeten nüsha-i yegâne-i fevkâlâdedir." Dönemin önde gelen simalarının fotoğraflarının yer aldığı 1313 [1895] tarihli sayıda, Mahmud Esat, Ahmed Midhat, Sami Paşazade Sezai, Şerife Fatma gibi isimlerin yazıları yer alıyor.

Ulum-u İktisadiye ve İçtimaiye Mecmuası: İkinci Meşrutiyet Dönemi'nde yayınlanan derginin kurucuları, dönemin ileri gelen pozitivistlerinden Ahmet Şuayıb, Mehmed Cavid, Rıza Tevfik'dir. Mehmed Cavid'in müdürlüğünü yaptığı dergi, İstanbul'da Hilal ve Tanin matbaalarında basıldı.

Vergi ve Arazi Mecmuası: Mahmud Bey matbaası. Bab-ı Ali civarında Ebulsuud Caddesi'nde numara 76... Koleksiyonumuzda, 1885 – 1886 yılları arasında yayınlanmış 22 sayı yer alıyor.